İzmit Körfezi temizleme projesi
Dr. Yavuz Örnek

Dr. Yavuz Örnek

Akademisyen gözü

İzmit Körfezi temizleme projesi

13 Şubat 2019 - 15:03

İzmit körfezinin doğu kıyısında karaya vurmuş bataklık şeklindeki atıkların bir litresi 10 milyon litre temiz suyu kirletmeye fazlası ile yeterlidir. Yoğun göç, sanayileşme, plansız yapılaşma, evsel ve endüstriyel atıklar, zirai ilaçlama, suni gübreler, hormonlar, deniz vasıtalarının atıkları, endüstriyel kazalar, yangınlar, kara taşıt araçlarından çevreye yayılan kimyasallar Türkiye’nin en güzide körfezi olan İzmit körfezini maalesef deniz canlıları için yaşanamaz hale getirmiştir. Sanayi atıklarının çevreye vermiş olduğu zarar diğer faktörlerden çok daha fazladır.

İzmit körfezi gün geçtikçe kirlenmektedir.

TÜBİTAK ve bölgedeki üniversitelerin yapmış olduğu analizler ağır metaller ve organik bileşiklerle devamlı kirlenen İzmit körfezinin iyileştirilebilmesinin şimdilik mümkün olmadığını göstermektedir. Körfezin doğu kıyısında yapmış olduğumuz incelemede buna bizzat şahit olduk. İşletmelere arıtma zorunluluğu getirilmiştir.

Yapılan araştırmalara göre İzmit Körfezi’ne, günde 6,6 KG kurşun, 43,2 KG çinko, 11,9 KG bakır, 209 KG krom, 5,1 KG cıva ve 30,8 ton yağ karışmaktadır. Körfezdeki kirlenme Diliskelesi’nin doğusunda maksimuma ulaşmaktadır. Diliskelesi civarında 3 KM’ye düşen körfez genişliği suyun hareketini azaltmaktadır ve bu bölge sanki bir iç deniz gibi özellik arz etmektedir. Su içindeki zararlı maddeler ve dibe çöken ağır metal bileşikleri deniz ürünlerine zarar verebilmektedir.

Bu gün bilinen hiç bir teknoloji İzmit körfezini temizlemeye yeterli değildir. Yapılan bütün çalışmalar kirliliğin boyutunu takip etmeye yöneliktir. Kirlilik ne kadar artarsa temizlenmesi de o kadar çok zaman alacaktır ve daha pahalıya mal olacaktır. Günümüzdeki şartlarda körfezi birkaç yıl içinde büyük oranda temizleyecek tek bir proje vardır.

PROJENİN 1. KISMI

Sakarya Nehri ile yılda yaklaşık 4 milyar m3 su Karadeniz’e akmaktadır. Nehrin ortalama debisi 134 m3/sn’dir. Nehrin yıllık toplam suyunun yüzde 75’i olan 3 milyar m3 su yaklaşık 30 KM mesafeden boru hattı ile İzmit Körfezi’ne akıtılır. Net 50 metre düşüşten kayıplar hariç bir yılda yaklaşık 300 milyon KWh enerji elde edilir. 3 milyar m3 su körfezde bir akıntı oluşturur. Körfeze canlı hayatın ihtiyacı olan oksijeni taşır. Su gerekirse bir ön fiziksel temizliğe tabi tutulabilir. Gerekirse UV etkisine tutularak sağlığa zararlı bakteriler öldürülür.

PROJENİN 2.KISMI

Karadeniz’den İzmit Körfezi’nin doğusuna kadar en kısa mesafede boru hattı döşenir. Sakarya Nehri’nden elde edilen enerji ile 15 milyar m3 Karadeniz suyu 10 metre yükseltilerek inşa edilen boru hattı ile İzmit Körfezi’ne akıtılır. Eğer su Karadeniz’de 5 metre yükseltilerek körfeze gönderilirse bir yılda Karadeniz’den körfeze 30 milyar m3 su aktarılır. Toplam su 34 milyar tonu bulur. Bu körfezin Darıca sınırına kadar olan kısımdaki su miktarının yaklaşık iki katıdır. Yalnız Sakarya Nehri’nin suyu akıtılırsa 6-7 yılda körfezdeki suya eşdeğer su körfeze gelir. Bu proje ile en az körfezin doğu kısmındaki su miktarı kadar su Karadeniz’den körfeze bir yılda akıtılır. Körfez bu su ile önemli ölçüde temizlenir. Suyun bir kısmı zemine verilerek zeminde çökmüş olan ağır metaller zeminden uzaklaştırılır. Suyun hareketi ile Marmara’ya oradan Ege’ye geçer. Ağır metalleri sudan uzaklaştıracak bir projemizi bilahare paylaşacağız.

Özet olarak;

Karadeniz ile İzmit Körfezi küçük bir kanal veya boru hattı ile bağlanacaktır.
Sakarya Nehri’nin bir kısmı Körfeze akıtılacaktır.
Sapanca Gölü’nün de fazla suları Körfeze akıtılacaktır.
Körfez canlanacaktır.
Körfez beş yıl gibi kısa sürede ancak Karadeniz’den gelen su ile temizlenebilir. Aksi ekonomik olarak mümkün değildir.

EK PROJE

Suların körfeze nakli için Karadeniz’deki kıyıya vuran dalga yüksekliğinden veya dalga enerjisinden de istifade edilebilir. Bu takdirde Sakarya Nehri’ne gerek kalmayabilir. İzmit Körfezi ülkemizin en önemli körfezidir. Bu önem onun kısa zamanda aşırı derecede kirlenmesinde sebep olmuştur. Körfezin temizlenmesi bölgede balıkçılığın gelişmesine çok önemli bir katkı sağlayacaktır.

YORUMLAR

  • 0 Yorum
Henüz Yorum Eklenmemiştir.İlk yorum yapan siz olun..

Son Yazılar