Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı iş birliğiyle 468 hektarlık geniş bir alanda sürdürülen çalışmalar kapsamında, 195 hektarlık bölümde yoğun temizlik gerçekleştirildi. Bu süreçte deniz tabanından toplam 1,8 milyon metreküp dip çamuru çıkarılarak bertaraf edildi. Yaklaşık 120 bin kamyonluk bu devasa temizlik, Körfez’in yıllardır biriken yükünü ortadan kaldırdı. Marmara Denizi genelinde ciddi çevresel tehdit oluşturan müsilaj sorununa karşı geliştirilen proje, yalnızca yüzeysel bir müdahale olmanın ötesine geçerek kalıcı bir çözüm modeli sundu. Özellikle Doğu baseninde biriken organik çamurun temizlenmesiyle birlikte, deniz yaşamını baskılayan unsurlar ortadan kaldırıldı ve biyolojik denge yeniden kurulmaya başladı.
ÖLÜ TABAKA GİTTİ, DENİZ NEFES ALDI
2023 yılında başlatılan çalışmalar, TÜBİTAK Marmara Araştırma Merkezi ve İstanbul Üniversitesi tarafından hazırlanan bilimsel raporlar doğrultusunda yürütüldü. Deniz tabanında su sirkülasyonunu engelleyen ve kötü kokuya neden olan “ölü tabaka” ortadan kaldırılarak suyun oksijen seviyesinde belirgin artış sağlandı. Bu gelişme, deniz ekosisteminin yeniden canlanmasının önünü açtı.
KÖRFEZ’İN KADİM CANLILARI GERİ DÖNDÜ
Yürütülen çalışmaların en somut çıktısı ise deniz canlılarındaki gözle görülür artış oldu. Uzun süredir bölgede rastlanmayan yunuslar yeniden İzmit Körfezi’nde sürüler halinde görüntülenmeye başladı. Bununla birlikte, hassas habitat koşullarına ihtiyaç duyan kırlangıç balıkları ve kalamarlar da temizlenen alanlara geri döndü. Uzmanlar, bu gelişmenin sürdürülebilir bir ekosistemin en güçlü göstergesi olduğuna dikkat çekiyor.
ADETA DENİZ ALTINDA DEVRİM YAPILDI
Proje kapsamında gerçekleştirilen dalışlar, yalnızca yüzeyde değil, deniz tabanında da dikkat çekici bir iyileşmenin yaşandığını ortaya koydu. Deniz ekosisteminin temel unsurlarından olan pina, deniz çayırları ve deniz patlıcanı gibi türlerin yeniden görülmesi, doğanın kendi kendini yenileme kapasitesinin güçlendiğini gösterdi. Bu canlıların varlığı, aynı zamanda müsilaj gibi biyolojik tehditlere karşı doğal bir savunma mekanizmasının yeniden işler hale geldiğini ortaya koyuyor.
ULUSLARARASI ARENADA ÖRNEK MODEL OLDU
“İzmit Körfezi Dip Çamuru Temizleme Projesi”, yalnızca Türkiye’de değil, uluslararası platformlarda da dikkatle takip ediliyor. Farklı ülkelerde gerçekleştirilen sunumlarla tanıtılan proje, çevre otoriteleri tarafından örnek uygulama olarak gösterilirken, aldığı ödüllerle başarısını tescilledi. Kocaeli Büyükşehir Belediyesi’nin öncülüğünde yürütülen bu vizyoner çalışma, çevresel sürdürülebilirlik açısından önemli bir kilometre taşı olarak değerlendirilirken, diğer kıyı şehirleri için de yol gösterici bir model olmayı sürdürüyor.
